EED-plicht door brandstofverbruik: ineens toch in beeld?

Voor het eerst EED-plichtig

Heb je tot nu toe nog niet te maken gehad met de EED-auditplicht, maar beschik je wel over een wagenpark met vrachtwagens, bestelbusjes of personenauto’s én maak je gebruik van zakelijke brandstof? Dan is de kans groot dat jouw organisatie binnenkort onder de EED-plicht valt.

De herziene Europese Energie‑Efficiëntie Richtlijn (EED) verschuift de drempel: niet langer is je bedrijfsomvang/omzet, maar het totale jaarlijkse energieverbruik van je organisatie of concern leidend. In ons bericht ‘Aanscherping EED-auditplicht‘ hebben we de veranderingen eerder al op een rij gezet.

 

Snelle check: kom je boven 10 TJ uit?

Een praktische vuistregel is dat je bij een dieselverbruik van meer dan circa 280.000 liter/jaar al boven 10 TJ zit. Omgerekend is dat grofweg 7–9 trekkers met oplegger of 16–24 vrachtwagens met vaste laadruimte (uiteraard afhankelijk van inzet en verbruik).

Checklist: zo pak je het aan

1. Scope bepalen: entiteiten/vestigingen, voertuigen (incl. lease), tankpassen, laadpassen.
2. Data verzamelen: kWh, m³ gas, liters brandstof; plus opwek/teruglevering; plus laadstroom EV’s (thuis/werk/openbaar) voor zover zakelijk.
3. Quickscan op TJ: toets >10 TJ en >85 TJ, inclusief concernregel.
4. Audit en actieplan: laat een EED-audit uitvoeren en werk een actieplan uit met rendabele maatregelen (in de praktijk vaak in lijn met de EML en de zorgplicht).
5. Rapporteren en bijhouden: leg vast wat je doet en rapporteer jaarlijks voortgang.
6. Bij >85 TJ: start direct met het inrichten van een energiebeheersysteem (doorlooptijd + certificering).

 

Praktijkvoorbeeld A: 1 vestiging en 75 vrachtwagens

Een transportbedrijf heeft één Nederlandse vestiging met een wagenpark van 75 vrachtwagens (diesel). Op het dak van het pand liggen zonnepanelen. Het pand is verder gasloos. Vijf stafmedewerkers rijden in elektrische personenauto’s die (deels) op de locatie laden. Via de RVO-rekentool komen we op de volgende inschatting van aantal TJ.

Dit praktijkvoorbeeld A laat zien waarom een bedrijf met een groot wagenpark snel boven 85 TJ uitkomt Daarmee valt het bedrijf (naar verwachting) onder de EED-auditplicht én de plicht om een gecertificeerd energiebeheersysteem in te voeren. De audit gaat vervolgens niet alleen over ‘het pand’, maar ook over maatregelen in de operatie en mobiliteit (rijstijl/telematica, bandenspanning, routeoptimalisatie, overschakelen naar alternatieve brandstoffen, elektrificatie, laadinfrastructuur, eigen opwek, etc.).

 

Praktijkvoorbeeld B: 2 vestigingen en 25 bestelbusjes

Een holding heeft twee Nederlandse dochterbedrijven (ieder met een eigen locatie). Dochterbedrijf A heeft 15 bestelbusjes, dochterbedrijf B heeft 10 bestelbusjes. Beide dochterbedrijven dachten ‘niet groot genoeg’ te zijn voor EED, omdat het gebouwgebonden verbruik beperkt is. Daarnaast zijn er vijf elektrische personenauto’s voor staf bij de holding die (deels) op locatie laden. Op locatie A zijn zonnepanelen aanwezig. Bestelbusjes lijken ‘kleiner’, maar ook bij 25 voertuigen kan brandstofverbruik (zeker in combinatie met gebouwverbruik en eventuele extra bronnen) een belangrijke factor zijn. Door de concernregel tel je alles bij elkaar op.

In dit praktijkvoorbeeld B kom je met 25 bestelbusjes (en beperkt gebouwgebonden verbruik) waarschijnlijk net onder de 10 TJ uit. Dat betekent: mogelijk nog géén EED-auditplicht. Ter vergelijking: in de vuistregel verderop in deze blog geldt dat je bij meer dan circa 280.000 liter diesel/jaar al boven 10 TJ uitkomt; dit voorbeeld (≈ 250.000 liter) zit daar nét onder. Maar let op: rijd je meer kilometers, is het literverbruik per busje hoger, heb je aanvullend gasverbruik, of telt er extra brandstof mee (bijv. intern transport, aggregaten, extra locaties), dan kun je alsnog boven 10 TJ uitkomen. Juist daarom loont een snelle TJ-check op concernniveau.

Welke stappen als je ‘ineens’ EED-plichtig wordt?

1. Breng je organisatie afbakening in kaart: is er sprake van een concern (moeder/dochter) en welke Nederlandse entiteiten/vestigingen tel je mee?
2. Verzamel energiedata over de afgelopen 3 jaar en neem het gemiddelde: elektriciteit (kWh), gas (m³) én brandstof (liters diesel/benzine, eventueel HVO/LNG) voor eigen transport en intern transportmaterieel.
3. Neem ook opwek mee: eigen zonnepanelen/WKK beïnvloeden je energiebalans en moeten in de audit worden verwerkt (opwek, eigen verbruik, teruglevering).
4. Vergeet mobiliteit niet buiten ‘de vrachtwagen’: bestelbusjes, poolauto’s en elektrische personenauto’s van staf (laadstroom op locatie of via laadpassen) tellen mee.
5. Check vrijstellingen: heb je al een erkend energiebeheersysteem of keurmerk voor (een deel van) je locaties? Dan kan (gedeeltelijke) vrijstelling gelden.