Blogs

Scenario’s voor opslag lithium-ion batterijen

BMD Advies - Lithium-ion opslag (2)

Aan de opslag van lithium-ion-energiedragers kleven de nodige risico’s. Batterijen worden instabieler bij te ver opladen of raken leeg bij blootstelling aan hoge of lage temperaturen, of beschadigen juist daardoor. Dit leidt in het ergste geval tot kortsluiting, oververhitting (thermal runaway) en/of brand. Bij een brand komen bovendien vaak zeer gevaarlijke stoffen en/of gassen vrij. Deze gassen worden door rookwolken verspreid, waardoor ook een gezondheidsrisico voor de nabije leefomgeving ontstaat. In dit blog leggen we uit waar je als bedrijf rekening mee moet houden en wat de scenario’s zijn om aan veiligheidseisen te voldoen.

Welke richtlijn is van toepassing?

Voor de opslag van lithium-ion-batterijen (bijvoorbeeld in een laptop, telefoon, e-bike, etc.) bestaat de PGS 37-2 richtlijn. Deze richtlijn is (afhankelijk van het soort opgeslagen batterij) al van toepassing bij het opslaan van 30, 333 of 1000 kilogram aan lithiumhoudende energiedragers. Ga je aan de slag met nieuwe energiebronnen, dan gelden er veiligheidseisen. De PGS-richtlijnen zijn, zoals de naam doet vermoeden, uit zichzelf geen wet- en regelgeving. Om te begrijpen waarom deze toch vaak nageleefd dienen te worden, leggen we uit hoe deze richtlijn in de huidige wetgeving verweven is.

Toepassing PGS vanuit wetgeving

Hoewel het hier om PGS-richtlijnen gaat, zijn richtlijnen ook vaak in wet- en regelgeving opgenomen. De Omgevingswet, specifiek het ‘Besluit activiteiten leefomgeving’ (Bal), stelt algemene regels voor activiteiten in de fysieke leefomgeving. Een ‘artikel’ verwijst dan naar het naleven van een specifieke PGS-richtlijn. Op deze manier wordt het naleven van deze PGS 37-2 richtlijn een wettelijke verplichting.

Richtlijn voor veilige opslag PGS – In Nederland zijn richtlijnen opgesteld voor het veilig opslaan van gevaarlijke stoffen in verschillende situaties. Deze worden ook wel ‘PGS-richtlijnen’ genoemd; ‘PGS’ staat hier voor Publicatiereeks Gevaarlijke Stoffen. Om de risico’s te beheersen en de negatieve effecten voor mens en milieu te beperken, zijn doelen geformuleerd. Aan deze doelen zijn maatregelen gekoppeld. Met deze maatregelen voldoe je aan de doelen. Lees meer hierover in ons bericht terug: PGS 37 voor gebruik EOS en opslag lithium-ion

Jouw specifieke zorgplicht

Hoofdstuk 2, Afdeling 2.4 van het Bal benoemt de ‘Specifieke zorgplicht’. Bij het artikel in het Bal over een specifieke zorgplicht staat meestal een verplichting in drie stappen. Als jouw bedrijf een activiteit verricht, ben je verplicht om:

  1. Alle maatregelen te nemen die redelijkerwijs van jouw bedrijf kunnen worden gevraagd om gevolgen te voorkomen.
  2. Als de gevolgen niet zijn te voorkomen: moet je die gevolgen zoveel mogelijk zien te beperken of ongedaan te maken.
  3. Als die gevolgen onvoldoende zijn te beperken: dient de activiteit achterwege te worden gelaten voor zover dat redelijkerwijs van jouw bedrijf mogelijk is.

Er wordt niet specifiek benoemd wat deze zorgplicht inhoudt. Doorgaans gaat dit om voor de hand liggende gedragingen die de fysieke leefomgeving beschermen.

Routes van informele afspraken

Toch is het mogelijk om helder te maken welke gedragingen onder de specifieke zorgplicht vallen. Dat gebeurt met maatwerkvoorschriften of vergunningvoorschriften, maar het is ook mogelijk om te werken met informele afspraken.

Daarbij zijn drie routes mogelijk:

  • Het bevoegd gezag legt voor jouw situatie informele afspraken vast in een brief of e-mail. Het gaat hier dus niet om een formeel besluit.
  • Als het bevoegd gezag het niet eens is met jouw bedrijfsoplossing, dan ligt het meer voor de hand om te werken met maatwerkvoorschriften of vergunningvoorschriften.
  • Ook als er twijfel is over de vraag of een bepaald gewenst gedrag onder de specifieke zorgplicht valt, is het logischer om te werken met maatwerkvoorschriften of vergunningvoorschriften.

Hierbij is ook op te merken dat in het Omgevingsplan van gemeentes eenzelfde zorgplicht is opgenomen (voorheen Artikel 22.45 van de Bruidsschat).

Scenario’s voor in de praktijk

Momenteel (24-02-2026) is het opslaan van lithiumhoudende energiedragers nog niet aangewezen als een milieubelastende activiteit (mba). Er zijn dus nog geen algemene regels hierover opgenomen in het Bal. Naar verwachting wordt in januari 2027 deze activiteit in de Omgevingswet opgenomen. Tot het moment dat dit gebeurt, zijn er voor jouw bedrijf 3 mogelijke scenario’s voor het opslaan van lithiumhoudende energiedragers. 

  1. De opslag van lithiumhoudende energiedragers is functioneel ondersteunend aan een andere mba, en deze mba valt onder de vergunningplicht. Hiermee kan* het naleven van de PGS 37-2 verplicht worden gesteld in een vergunningsvoorschrift.
  2. De opslag van lithiumhoudende energiedragers is functioneel ondersteunend aan een andere mba, maar deze valt niet onder de vergunningplicht. PGS 37-2 kan* verplicht worden als invulling van de zorgplicht en met een maatwerkvoorschrift worden vastgelegd.
  3. De opslag van lithiumhoudende energiedragers is niet functioneel ondersteunend aan een andere mba. PGS 37-2 kan* verplicht worden als invulling van de zorgplicht en een maatwerkvoorschrift kan worden vastgelegd op grond van het Omgevingsplan van de gemeente.

*Afhankelijk van de beoordeling van het bevoegd gezag kan dit per aanvraag variëren.

Advies voor jouw situatie

Sla je al grote hoeveelheden producten op waarin lithium-ion-batterijen verwerkt zijn? Dan doe je er verstandig aan om de opslag te toetsen aan de PGS 37-2 richtlijn. Het naleven van deze richtlijn verkleint de kans dat gevaarlijke situaties zich voordoen en beperkt de gevolgen indien deze plaatsvinden. Een toetsing dient dan als praatstuk voor brandverzekeraars.

Ben je voornemens om lithiumhoudende energiedragers op te slaan? Laat dan in het ontwerp van de opslagvoorziening rekening houden met de maatregelen uit de PGS 37-2 norm. Zo voorkom je dat, wanneer deze activiteit officieel opgenomen is in het Bal, je alsnog aanpassingen moet maken om aan de nieuwe regels te voldoen.

In alle gevallen is het wijs om in overleg te treden met het bevoegd gezag over het uitvoeren van deze activiteit. Door vooraf afspraken te maken over wat wenselijk is en wat niet (bijvoorbeeld bij afwijkende situaties), voorkom je dat met terugwerkende kracht gehandhaafd wordt op je bedrijf.

Energie en transitie

Opslag Lithium-ion-batterijen

Welke situatie is op jouw bedrijf van toepassing? Onze experts helpen je op weg met de juiste stappen.
Contact voor een advies