BMD Advies - milieurisico ondersteuning
Milieu en Omgeving

Waar dient een kwantitatieve risicoanalyse (QRA) voor?

Een hulpmiddel om externe veiligheid voor gebruik, opslag en vervoer van gevaarlijke stoffen in kaart te brengen.


Kwantitatieve risicoanalyse (QRA)

Waarvoor dient een QRA?

Een Quantitative Risk Assessment (QRA), ofwel kwantitatieve risicoanalyse, is een hulpmiddel voor jouw bedrijf om de risico’s van het gebruiken, vervoeren en opslaan van gevaarlijke stoffen inzichtelijk te maken. De QRA stelt je in staat om proactief veiligheidsmaatregelen te ontwikkelen en in te voeren. Je vermindert de kans op potentiële gevaren buiten je inrichting en terrein.

QRA in de Omgevingswet – Onder de Omgevingswet zijn ‘aandachtsgebieden’ de nieuwe manier om met het voorheen gebruikte ‘groepsrisico’ om te gaan; het groepsrisico is hierbij de kans dat minimaal tien mensen overlijden door een ongeval met gevaarlijke stoffen (zie artikel 5.15, lid 1 van het Besluit kwaliteit leefomgeving). Aandachtsgebieden zijn zones rondom risicobronnen waar, zonder aanvullende maatregelen, mensen onvoldoende beschermd zijn tegen de gevolgen van een incident (zoals brand, explosie of gifwolk), en waar extra aandacht nodig is bij ruimtelijke ontwikkelingen. Bij de Omgevingswet wordt het groepsrisico in de QRA uitgedrukt in drie soorten gevaren: warmtestraling (brand-aandachtsgebied), overdruk (explosie-aandachtsgebied) en concentratie giftige stoffen in de lucht (gifwolk-aandachtsgebied). Onder de Omgevingswet zijn de kaders voor regels betreffende burgers en bedrijven bij risicovolle situaties opgenomen in het Besluit activiteiten leefomgeving (Bal). De kaders voor regels voor overheden zijn opgenomen in het Besluit kwaliteit leefomgeving (Bkl) en worden door de overheden uitgewerkt in het Omgevingsplan.

Risicobeoordeling

Werkt jouw bedrijf met gevaarlijke stoffen? Dan is de kans aanwezig dat je een Quantitative Risk Assessment (QRA) moet uitvoeren voor het gebruiken, vervoeren en opslaan daarvan. Zeker wanneer op bepaalde bedrijfsterreinlocaties of transportroutes gevaarlijke stoffen aanwezig zijn. Wat betreft stoffen gaat het om brandbare en toxische stoffen. Maar nog belangrijker is het als er kans bestaat dat stoffen in bepaalde hoeveelheden onvoorzien vrijkomen en deze tot directe dodelijke slachtoffers bij buurbedrijven of omwonenden kunnen leiden. Ook omwonenden buiten jouw bedrijfs- terrein (extern) vertrouwen op de externe veiligheid die jij als bedrijf moet borgen.

QRA Methodiek

Bij een opstelling van een QRA werken we conform de wettelijke Rekenvoorschriften omgevingsveiligheid

  1. Als eerste vindt er een selectie van de installaties plaats die relevant zijn voor de externe veiligheid. Daarna worden per installatie ongevalsscenario’s uitgewerkt. Hierbij gaat het zowel om de kansen op als de effecten van de scenario’s.
  2. Je bekijkt vervolgens welke maatregelen op locatie aanwezig zijn die de kans op scenario’s verkleint of de effecten beperkt. We bepalen samen met jou of en hoe maatregelen een plek krijgen in de QRA. Voor de berekening van de risico’s wordt gewerkt met het rekenpakket Safeti-NL, waarbij gegevens over de bevolking in de omgeving, ontstekingsbronnen en weerdata (meteo) relevant zijn.
  3. Verder vindt er een evaluatie plaats van de berekende risicowaarden ten opzichte van vooraf bepaalde risicocriteria of -niveaus. Dit stelt besluitvormers in staat om te bepalen of de risico’s in jouw specifieke situatie acceptabel zijn of dat je maatregelen moeten nemen om ze te verminderen.
  4. Tot slot worden de aandachtsgebieden berekend. Een QRA is gebaseerd op diverse waarden. Uit de analyse komen de afstanden tot de zogenoemde 1% letaliteit (maximale effectafstanden), de plaatsgebonden risico-contouren 1 (PR), de hoogte van het groepsrisico (GR) en de contouren van de aandachtsgebieden. Onder de Omgevingswet worden het Plaatsgebonden risico opgenomen in het Omgevingsplan en op de “risicokaart” (Atlas Leefomgeving). Tevens kán de overheid de aandachtsgebieden opnemen in het Omgevingsplan en hierbinnen zogenoemde voorschriftengebieden aanwijzen. Binnen de voorschriftengebieden gelden dan aanvullende bouweisen voor nieuwbouw en vervangende nieuwbouw van beperkt kwetsbare, kwetsbare en zeer kwetsbare gebouwen.

QRA samengevat

  • Je brengt door het kwantificeren van waarschijnlijkheid en impact de potentiële gevaren en risico’s van activiteiten, processen of situaties in kaart. Met deze data maak je risico’s zowel voor eigen collega’s als richting derden transparant.
  • De QRA biedt je inzicht in de ernst van risico’s om weloverwogen beslissingen te nemen over te ontwikkelen en te implementeren veiligheidsmaatregelen. Dit ter preventie/repressie van scenario’s met ongewenste effecten (slachtoffers, milieuschade).

1PR = De plaatsgebonden risicocontouren (de PR-10-6-contour of de PR-10-5-contour) worden gebruikt bij het toetsen van het toelaten van milieubelastende activiteiten en bij het toedelen van locaties en/of gebouwen. In het omgevingsplan moet het bevoegd gezag een grenswaarde in acht nemen voor het plaatsgebonden risico. Daarnaast moet het bevoegd gezag in het Omgevingsplan rekening houden met de standaardwaarde voor het plaatsgebonden risico. Bij de gebouwen gaat het om zogenoemde beperkt kwetsbare gebouwen, kwetsbare gebouwen en zeer kwetsbare gebouwen.  Deze laatste categorie is nieuw onder de Omgevingswet.

Aan de slag!

Hoe BMD Advies je verder helpt